Minh Thịnh

Quản trị viên tháng 12 27, 2025 #self-reflection

Những Phiên Tòa Âm Thầm Trong Đầu

Có những người lớn lên rồi mới bắt đầu nghi ngờ bản thân, vì trưởng thành vốn là một căn phòng mờ đèn.

Và có những người khác — ngay từ khi còn nhỏ — đã học cách đứng ngoài chính mình, quan sát từng suy nghĩ như một bị cáo chưa được minh oan. Với họ, do dự không phải khủng hoảng. Do dự là trạng thái nền. Là không khí.

Bạn có thể rất giỏi.
Rất ổn định.
Là người mà ai cũng dựa vào khi cần một quyết định “chín chắn”.

Nhưng trước khi nói, bạn khựng lại.
Trước khi chọn, bạn mở thêm một vòng suy xét.
Trước khi yên tâm, bạn tự hỏi: liệu mình có bỏ sót điều gì không?

Giống như đọc lại một tin nhắn ba lần dù nội dung chỉ là “ok”.
Giống như biết rõ mình muốn gì nhưng vẫn hỏi người khác, như thể cần thêm chữ ký để quyết định của mình hợp lệ.

Sự thiếu tin tưởng bản thân này hiếm khi vô cớ.
Nó thường bắt đầu như một cách sinh tồn rất sớm.

Có thể bạn từng bị sửa giọng nói.
Bị cười khi nói điều mình tin là thật.
Bị gọi là “quá nhạy cảm”, “quá nhiều”, “quá căng”, “quá cực đoan”
những từ nghe nhẹ nhưng đủ để dạy bạn rằng chắc chắn là nguy hiểm.

Có thể bạn được khen khi dễ bảo
và bị phạt — bằng im lặng hoặc thất vọng — khi tỏ ra kiên định.

Thế là bạn học được một điều quan trọng hơn cả việc lắng nghe chính mình:
đọc không khí.

Cảm xúc của bạn dần không còn là dữ liệu,
mà là thứ cần biện minh.
Bản năng không biến mất, nó chỉ bị giáng chức.
Không còn dẫn đường, chỉ đứng chờ,
đợi xem căn phòng muốn gì trước đã.

Từ bên ngoài, người ta gọi đó là “trí tuệ cảm xúc”.
Từ bên trong, nó giống như việc luôn tự biên tập chính mình.

Vì vậy, những lời khuyên kiểu “hãy tự tin lên” thường trượt qua như gió.
Nói với một người đã quen tự nghi ngờ rằng “cứ tin bản thân đi”
chẳng khác gì bảo họ ngừng chớp mắt.

Với những người như thế, nghi ngờ không phải thiếu tự tin.
Nó là phép lịch sự.
Là cách nói: tôi an toàn, tôi không khó chịu, tôi có thể thương lượng.

Nhưng cái giá của sự lịch sự này là một đời sống bị mài mòn.

Khi bạn không tin mình,
bạn không chỉ do dự ở những quyết định lớn.
Bạn do dự cả ở những điều nhỏ
những thứ lẽ ra tạo nên kết cấu của một đời người:

Bạn thích gì, thật sự.
Bạn muốn đọc gì, mặc gì, ở cạnh ai, rời đi lúc nào.
Bạn nghĩ gì — trước khi nghĩ xem người khác sẽ nghĩ gì về điều đó.

Bạn sống như thể luôn có một hội đồng vô hình đang ngồi chấm điểm.
Ngay cả khi không ai nhìn, bạn vẫn tiếp tục làm giám khảo cho chính mình.

Xây dựng lại sự tin tưởng bản thân không bắt đầu bằng việc trở nên ồn ào hay quyết đoán hơn.
Nó bắt đầu rất nhỏ. Gần như tầm thường.

Ở những khoảnh khắc bạn không trao quyền quyết định cuối cùng cho người khác.
Khi bạn rời đi lúc thấy mệt, không cần giải thích.
Khi bạn đổi ý mà không coi đó là lỗi nhân cách.
Khi bạn để câu trả lời đầu tiên đứng yên, không mở lại hồ sơ.

Những việc này nhỏ đến mức hệ thần kinh của bạn không kịp hoảng loạn.
Và chính vì thế, chúng hiệu quả.

Bạn dần học được rằng:
thất vọng không giết chết bạn.
Bị hiểu lầm cũng không.
Không phải lúc nào bạn cũng cần nói hết, nói đúng, nói đẹp.

Tin mình không phải là tin rằng mình luôn đúng,
mà là tin rằng khi mình sai, mình vẫn có thể sống tiếp, sửa lại, và không tan rã.

Có một hiểu lầm phổ biến rằng tự tin là chắc chắn.
Và chắc chắn là kiêu ngạo.
Và kiêu ngạo thì nguy hiểm.

Nhưng có lẽ, thứ bạn cần không phải là sự chắc chắn,
mà là phẩm giá.

Phẩm giá là khi đời sống bên trong của bạn được tôn trọng,
ngay cả khi nó lộn xộn, đổi thay, không nói trôi chảy được thành lời.

Khi có phẩm giá,
sở thích không cần bào chữa.
Cảm xúc không bị coi là bằng chứng của sự bất ổn.
Nhu cầu không còn là thứ phải xin phép để được tồn tại.

Bạn không cần thắng một phiên tòa nội tâm
chỉ để được chính mình lắng nghe.

Buông bỏ vai diễn “người hợp lý” có thể khiến bạn buồn.
Vì vai diễn đó từng bảo vệ bạn.
Nó giúp bạn dễ chấp nhận, khó bị tấn công.

Nhưng cũng có một nỗi đau lặng lẽ khác:
nhận ra mình đã dành quá lâu để dịch chính mình
cho những người chưa bao giờ thật sự lắng nghe.

Sự tin tưởng trở lại
khi bạn thôi dịch.

Khi nghi ngờ không còn là người cầm quyền,
chỉ là một cố vấn ngồi yên ở góc phòng.

Bản năng không phải chờ lâu mới được hành động.
Sở thích không cần xin lỗi.
Quyết định không còn giống một buổi biểu diễn cho khán giả vô hình,
mà đơn giản là một lựa chọn
và một đời sống tiếp theo nó.

Giống như những buổi sáng yên tĩnh
khi không có cao trào nào xảy ra
nhưng bạn biết:
mình đang, rất chậm rãi,
trở về với chính mình.